รู้จักเทศกาลดอกไม้ไฟยอดนิยมและมีชื่อเสียงในญี่ปุ่น พร้อมวิธีสนุกแบบเต็มอิ่ม! คู่มือครบจบเรื่องเทศกาลดอกไม้ไฟ

โอมางาริ โนะ ฮานาบิ (Omagari no Hanabi) คือสัญลักษณ์แห่งฤดูร้อนของจังหวัดอาคิตะ โดยมีจุดกำเนิดจากงานดอกไม้ไฟที่จัดขึ้นในปี 1910 เพื่อเป็นกิจกรรมพิเศษในเทศกาลของศาลเจ้าสุวะที่เมืองโอมางาริ
ช่างดอกไม้ไฟที่ผ่านการคัดเลือกจากทั่วประเทศจะมารวมตัวกัน และประชันผลงานที่ทุ่มเทอย่างเต็มที่เพื่อชิงตำแหน่งอันดับ 1 ของญี่ปุ่น
ระหว่างช่วงการแข่งขันจะมี “ดอกไม้ไฟที่ผู้จัดงานนำเสนอ” ซึ่งเป็นไวด์สตาร์ไมน์ขนาดยักษ์ที่ใช้เวลาสร้างสรรค์ตลอด 1 ปี เป็นโปรแกรมสุดอลังการที่สตาร์ไมน์เรียงเป็นแถวจะถูกจุดขึ้นพร้อมกันตามจังหวะดนตรี
โดยเฉพาะ “ดอกไม้ไฟที่ผู้จัดงานนำเสนอ” ถือว่าเป็นไฮไลต์สุดตระการตา และมีผู้ชมจำนวนมากที่เดินทางมาเพื่อชมส่วนนี้โดยเฉพาะ
ทุกปีมีผู้ชมเดินทางมาจากทั้งในญี่ปุ่นและต่างประเทศ รวมแล้วประมาณ 700,000 คน จนหลังจบงานยังเกิดการจราจรติดขัดทั่วเมืองยาวไปจนดึกดื่น

งานนี้มีต้นกำเนิดจากเทศกาลดอกไม้ไฟที่เจ้าอาวาสในเมืองสึจิอุระ จังหวัดอิบารากิ จัดขึ้นในปี 1925 ริมทะเลสาบคาซึมิกาอุระ เพื่อไว้อาลัยแก่ผู้เสียชีวิตจากหน่วยการบิน และกระตุ้นเศรษฐกิจของสึจิอุระที่กำลังซบเซา
งานนี้ถูกนับเป็นหนึ่งใน “3 เทศกาลดอกไม้ไฟยิ่งใหญ่ของญี่ปุ่น” และโดยทั่วไปมีผู้ชมมากถึง 650,000 คนในแต่ละปี
สิ่งที่ควรทราบคือ ในบรรดา “3 เทศกาลดอกไม้ไฟยิ่งใหญ่ของญี่ปุ่น” งานนี้เป็นงานเดียวที่ไม่ได้จัดในฤดูร้อน แต่จัดในเดือนพฤศจิกายน
“การแข่งขันดอกไม้ไฟแห่งชาติสึจิอุระ” เป็น “เวทีแข่งขัน” ที่ช่างดอกไม้ไฟจากทั่วประเทศมาประชันฝีมือกัน และยังถูกขนานนามว่าเป็นงานตัดสิน “สุดยอดสตาร์ไมน์ของญี่ปุ่น”
สำหรับคนที่สนใจประเภทของดอกไม้ไฟ “สตาร์ไมน์” คือดอกไม้ไฟยิงขึ้นฟ้าประเภทหนึ่งที่จุดลูกไฟพร้อมกันตั้งแต่หลายสิบถึงหลายร้อยลูก
ภาพที่ได้จึงทรงพลัง และมักถูกใช้ในช่วงฟินาเล่ของงานดอกไม้ไฟ
ถ้าอยากชมดอกไม้ไฟที่ทรงพลังที่สุดแห่งหนึ่งของญี่ปุ่น ลองไปเยือน “การแข่งขันดอกไม้ไฟแห่งชาติสึจิอุระ” กันดู

นี่คือหนึ่งใน “3 เทศกาลดอกไม้ไฟยิ่งใหญ่ของญี่ปุ่น” และเป็นภาพประจำฤดูร้อนของจังหวัดนีงาตะ จุดเริ่มต้นมาจากการจัด “เทศกาลฟื้นฟูนางาโอกะ” ตั้งแต่ปี 1946 เพื่อไว้อาลัยแก่ผู้เสียชีวิตจำนวนมากจากการโจมตีทางอากาศที่นางาโอกะเมื่อวันที่ 1 สิงหาคม 1945 และเพื่ออธิษฐานให้เมืองฟื้นตัว
ต่อมาในปี 1947 เทศกาลดอกไม้ไฟก็กลับมาจัดอีกครั้ง ตามธรรมเนียมในเวลา 22:30 ของวันที่ 1 สิงหาคม ซึ่งเป็นเวลาที่การโจมตีทางอากาศเริ่มต้น จะมีการยิงดอกไม้ไฟลูกขนาดใหญ่สีขาว 3 ลูก พร้อมตีระฆังไว้อาลัย ดังนั้นงานดอกไม้ไฟจึงจัดในวันที่ 2 และ 3 สิงหาคมของทุกปีแบบตายตัว
ไฮไลต์คือ “ดอกไม้ไฟโชซันชาคุดามะ (ขนาดเบอร์ 30)” อันขึ้นชื่อ ซึ่งบานเป็นวงใหญ่เส้นผ่านศูนย์กลางถึง 650 เมตรบนท้องฟ้ายามค่ำคืน รวมถึง “ไนแองการาซูเปอร์ไวด์สตาร์ไมน์” ดอกไม้ไฟชุดสุดอลังการที่ถูกจุดต่อเนื่องจนแทบมองไม่เต็มสายตา ให้ความตื่นตาตื่นใจอย่างเต็มที่

“เทศกาลดอกไม้ไฟแม่น้ำสุมิดะ” คือเทศกาลดอกไม้ไฟที่เก่าแก่ที่สุด และถือเป็นต้นกำเนิดของเทศกาลดอกไม้ไฟในญี่ปุ่น
งานจัดขึ้นทุกวันเสาร์สุดท้ายของเดือนกรกฎาคมบริเวณริมแม่น้ำสุมิดะ โดยมีจุดยิงดอกไม้ไฟ 2 จุด คือสถานที่จัดงานแห่งที่ 1 ตั้งแต่ท้ายน้ำของสะพานซากุระบาชิถึงเหนือน้ำของสะพานโคโตโตอิบาชิ และสถานที่จัดงานแห่งที่ 2 ตั้งแต่ท้ายน้ำของสะพานโคมากาตะบาชิถึงเหนือน้ำของสะพานอูมายะบาชิ
มีเพียง “เทศกาลดอกไม้ไฟแม่น้ำสุมิดะ” เท่านั้นที่คุณจะได้ชมดอกไม้ไฟสุดตระการตาประมาณ 20,000 นัด พร้อมกับแลนด์มาร์กของโตเกียวอย่างตึกสูง โตเกียวทาวเวอร์ และโตเกียวสกายทรี
อีกเสน่ห์หนึ่งที่เป็นเอกลักษณ์ของโตเกียวคือคุณสามารถชมดอกไม้ไฟระหว่างรับประทานอาหารเย็นที่ร้านอาหาร หรือเงยหน้ามองดอกไม้ไฟจากเรือยากาตะบุเนะที่ลอยอยู่ในแม่น้ำสุมิดะได้ด้วย

“เทศกาลดอกไม้ไฟบนทะเลสาบสุวะ” จัดขึ้นทุกปีในเดือนสิงหาคมที่ทะเลสาบสุวะ จังหวัดนากาโนะ
งานครั้งแรกจัดขึ้นในปี 1949 ด้วยความหวังให้ประชาชนฟื้นตัวได้โดยเร็วหลังสงครามยุติ และต่อมางานก็ขยายใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ จนปัจจุบันกลายเป็นเทศกาลดอกไม้ไฟขนาดใหญ่ที่มีผู้ชมมากถึง 500,000 คน
จุดเด่นของ “เทศกาลดอกไม้ไฟบนทะเลสาบสุวะ” คือดอกไม้ไฟจำนวนมหาศาลที่ถูกจุดจนเต็มผืนน้ำ และ “เสียง” ของดอกไม้ไฟที่สะท้อนก้องไปถึงแกนลำตัว
ทะเลสาบสุวะซึ่งเป็นจุดยิงดอกไม้ไฟนั้นล้อมรอบด้วยภูเขาทั้งสี่ด้าน ทำให้เสียงดอกไม้ไฟสะท้อนกับแนวเขาและยิ่งทรงพลัง เป็นเทศกาลดอกไม้ไฟที่สนุกได้ทั้งทางสายตาและการได้ยินอย่างแท้จริง

“เทศกาลดอกไม้ไฟนานิวะ โยโดกาวะ” จัดขึ้นทุกปีในเดือนสิงหาคมที่แม่น้ำชินโยโดกาวะ เมืองโอซาก้า
ดอกไม้ไฟลูกใหญ่ที่งดงาม “ไวด์สตาร์ไมน์” ที่จุดดอกไม้ไฟจำนวนมาก และ “ดอกไม้ไฟใต้น้ำ” ที่ปล่อยพลุลงสู่ผิวน้ำจนเกิดเป็นรูปครึ่งวงกลม ต่างก็สร้างความอลังการเกินคาดสำหรับงานที่จัดกลางเมือง
และการได้ชมวิวเมืองยามค่ำคืนเป็นฉากหลังของดอกไม้ไฟขนาดใหญ่ระดับนี้ ก็เป็นเสน่ห์เฉพาะของเทศกาลดอกไม้ไฟในเขตเมืองเช่นกัน

“มินาโตะ HANABI” ถูกกำหนดให้จัดขึ้นในฐานะงานที่มาสืบต่อจาก “เทศกาลดอกไม้ไฟทางทะเลมินาโตะโกเบ” ซึ่งเคยจัดที่บริเวณท่าเรือโกเบ เมืองโกเบ จังหวัดเฮียวโงะ
นี่คืออีเวนต์ดอกไม้ไฟขนาดเล็กแบบกระจายหลายวัน ซึ่งจัดต่อเนื่อง 5 วันในเดือนตุลาคมของทุกปี ทำให้มีโอกาสไปชมได้มากขึ้นอย่างน่ายินดี
การแสดงที่ดอกไม้ไฟปกคลุมทั่วผืนทะเล และเอฟเฟกต์ที่ดอกไม้ไฟร่วงลงสู่ทะเลนั้นน่าตื่นตาตื่นใจมาก
อีกหนึ่งไฮไลต์คือ “ดอกไม้ไฟประกอบดนตรี” ที่จุดขึ้นพร้อมเสียงเพลงในเมริเคนพาร์กซึ่งเป็นจุดชมงาน

“เทศกาลดอกไม้ไฟอาชิคางะ” จัดขึ้นทุกปีในเดือนสิงหาคมบริเวณริมแม่น้ำวาตาราเสะ เริ่มจัดครั้งแรกในปี 1903 และเป็นงานประเพณีที่สืบต่อมายาวนานกว่า 110 ปี
มีการจุดดอกไม้ไฟประมาณ 25,000 นัด ถือเป็นหนึ่งในงานขนาดใหญ่ที่สุดของภูมิภาคคันโต และมีผู้ชมมากกว่า 500,000 คนทุกปี จนบางครั้งถูกเรียกว่า “ค่ำคืนคลายร้อนของผู้คน 500,000 คน”
ดอกไม้ไฟลูกใหญ่ตามธรรมเนียม ดอกไม้ไฟชุดพิเศษ และดอกไม้ไฟชื่อดังที่สร้างโดยช่างดอกไม้ไฟมีชื่อเสียง จะเติมเต็มท้องฟ้าสีน้ำเงินเข้มยามค่ำคืนอย่างงดงามตระการตา

ถ้าอยากสัมผัสบรรยากาศเทศกาล ชุดยูกาตะคือสิ่งที่ขาดไม่ได้
ในสมัยเอโดะซึ่งเป็นยุคกำเนิดของเทศกาลดอกไม้ไฟ การใส่ยูกาตะออกไปเที่ยวงานเทศกาลหรือชมดอกไม้เป็นสิ่งที่ได้รับความนิยม จึงทำให้การสวมยูกาตะไปชมดอกไม้ไฟกลายเป็นภาพคุ้นตาตั้งแต่อดีต
บริเวณรอบสถานที่จัดงานดอกไม้ไฟมักมีร้านให้เช่ายูกาตะอยู่มากมาย ดังนั้นแม้จะไม่ได้เตรียมชุดมาก็ไม่ต้องกังวล

ในเทศกาลดอกไม้ไฟ มักมีแผงลอยตั้งอยู่ใกล้สถานที่จัดงาน ให้ได้อร่อยกับอาหารอย่างทาโกะยากิ ยากิโซบะ และคาคิโกริ รวมถึงสนุกกับเกมอย่างช้อนปลาทองหรือยิงปืนงานวัด
การไปถึงก่อนเวลาจุดดอกไม้ไฟเล็กน้อย แล้วแวะสนุกกับของกินและเกมที่แผงลอย ก็เป็นอีกหนึ่งเสน่ห์สำคัญของเทศกาลดอกไม้ไฟ

ตั้งแต่สมัยเอโดะ เมื่อมีดอกไม้ไฟที่งดงามถูกจุดขึ้น ผู้ชมมักตะโกนว่า “ทามายะ!” หรือ “คางิยะ!” ด้วยเสียงดัง
เดิมทีในการแสดงดอกไม้ไฟที่แม่น้ำสุมิดะ มีช่างดอกไม้ไฟชื่อ “ทามายะ” อยู่ทางเหนือน้ำ และ “คางิยะ” อยู่ทางท้ายน้ำ การตะโกนชื่อร้านของช่างดอกไม้ไฟที่จุดได้สวยงามจึงกลายเป็นจุดเริ่มต้นของธรรมเนียมนี้
ตามธรรมเนียมดั้งเดิมควรตะโกนชื่อร้านของช่างดอกไม้ไฟที่จุดได้สวยจริงๆ แต่ในปัจจุบันไม่ว่าดอกไม้ไฟชุดไหน ผู้คนก็มักร้องว่า “ทามายะ!” หรือ “คางิยะ!”
ถ้ามีโอกาส ลองไม่ต้องเขิน แล้วร่วมเปล่งเสียงเชียร์ดูสักครั้ง

ขึ้นอยู่กับสภาพอากาศ วันจัดงานอาจมีการเปลี่ยนแปลง หรือเวลาอาจเลื่อนให้เร็วขึ้นหรือช้าลงได้
ตั้งแต่วันก่อนงาน ควรเช็กพยากรณ์อากาศและเว็บไซต์ทางการอย่างสม่ำเสมอ เพื่อให้ปรับแผนได้อย่างยืดหยุ่น

ไปถึงงานดอกไม้ไฟแล้วแต่กลับมองไม่เห็นเพราะคนแน่นหรือมีอาคารบัง คงน่าเสียดายไม่น้อย
จึงควรหาข้อมูลล่วงหน้าทางอินเทอร์เน็ตเกี่ยวกับจุดชมดอกไม้ไฟที่สวยงาม และย้ายไปยังจุดชมก่อนเวลาเริ่มจุดเล็กน้อย
ทำแบบนี้แล้วคุณน่าจะได้ชมดอกไม้ไฟที่ทั้งสวยและทรงพลังอย่างสบายๆ
ในบางงาน อาจอนุญาตให้ปูเสื่อปิกนิกหรืออุปกรณ์คล้ายกันเพื่อจับจองพื้นที่ในจุดชมวิวดีๆ ได้ด้วย

ถ้าเป็นเทศกาลดอกไม้ไฟยอดนิยม ในวันงานทั้งรถไฟ รถบัส และแท็กซี่มักแน่นมาก จึงควรเผื่อเวลาในการเดินทางให้มากพอ
โดยเฉพาะหลังจบงาน มักมีคิวยาวที่จุดขายตั๋วสถานี หรือรถไฟแน่นจนขึ้นไม่ได้ ทำให้การใช้ขนส่งสาธารณะลำบากมาก
แนะนำให้ออกจากจุดชมก่อนงานจบเล็กน้อย หรือรอสักพักหลังงานจบแล้วค่อยใช้ขนส่งสาธารณะ
อีกทางหนึ่ง หากเดินจากสถานีที่ใกล้สถานที่จัดงานไปยังสถานีถัดไป อาจช่วยเลี่ยงความแออัดได้